موارد مصرف در صنعت

رنگ اکسید آهن قهوه ای در صنایع غذایی با کد E172 برای رنگ کردن پوشش سوسیس و کالباس (حداکثر 0.10 درصد وزنی)، آدامس، آبنبات های سخت و نرم و قرص های مکمل غذایی استفاده می شود . حداکثر میزان آهن دریافتی از این رنگ در مواد غذایی و داروهای خوراکی نباید از 5 میلی گرم در روز تجاوز کند.

در صنعت داروسازی با درجه خلوص بالا برای رنگ کردن قرص ها و کپسول ها کاربرد دارد. در صنعت آرایشی و بهداشتی این رنگ در تولید سایه چشم، رژلب، کرم پودر و سایر محصولات آرایشی معدنی استفاده می شود.

در صنعت ساختمان برای رنگ کردن بتن، سیمان، آجر، کاشی، موزاییک، سرامیک و سنگ های مصنوعی کاربرد گسترده دارد. این رنگ به دلیل مقاومت حرارتی و شیمیایی بالا، برای محصولات سرامیکی و لعاب نیز مناسب است.

در صنایع پلاستیک و رنگ نیز برای تولید قطعات پلاستیکی، فیلم ها و رنگ های صنعتی و ساختمانی استفاده می شود. در خوراک دام و طیور به عنوان رنگدانه و مکمل غذایی کاربرد دارد.

موارد مصرف خانگی

در مصارف خانگی، رنگ اکسید آهن قهوه ای از طریق محصولاتی مانند سوسیس و کالباس، آدامس، آبنبات های قهوه ای رنگ، مکمل های غذایی و قرص های ویتامین وارد رژیم غذایی می شود. در کارهای هنری و صنایع دستی، هنرمندان از این رنگدانه برای ساخت رنگ های روغن و آبرنگ و نقاشی روی سفال و سرامیک استفاده می کنند. در بازسازی منزل، برای رنگ کردن دوغاب کاشی و ترمیم بتن کاربرد دارد. در جواهرسازی خانگی برای پولیش فلزات نیز از انواع خاص آن استفاده می شود.

ترکیبات اصلی و توضیح فیزیکی رنگ

ترکیبات اصلی: اکسید آهن قهوه ای یک ترکیب معدنی است که معمولاً به صورت سنتزی از مخلوط کردن اکسید آهن قرمز (Fe2O3)، اکسید آهن زرد (FeO(OH)) و اکسید آهن سیاه (Fe3O4) با نسبت های مختلف تولید می شود. شماره CAS آن 1332-37-2 است. محصولات درجه غذایی و دارویی باید خلوص بالایی داشته باشند و میزان سرب موجود در آنها برای مصارف انسانی حداکثر 5 میلی گرم بر کیلوگرم (5 ppm) باشد.

خصوصیات فیزیکی: این ماده به صورت پودر بسیار ریز به رنگ قهوه ای تا قهوه ای مایل به قرمز عرضه می شود. در آب، روغن و حلال های آلی حل نمی شود اما در اسیدهای غلیظ حل می گردد. چگالی آن حدود 3 تا 5 گرم بر سانتی متر مکعب است. پایداری حرارتی آن عالی بوده و در برابر نور، مواد شیمیایی و شرایط جوی مقاومت بالایی دارد. نقطه ذوب آن حدود 1500 درجه سانتی گراد است.

سوالات متداول

آیا اکسید آهن قهوه ای E172 برای سلامتی ضرر دارد؟

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) و سازمان ایمنی غذای اروپا مصرف آن را در سطوح مجاز بی خطر ارزیابی کرده اند. حداکثر دوز مجاز مصرف روزانه (ADI) توسط JECFA معادل 0.5 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن تعیین شده است.

 آیا این رنگ در محصولات غذایی مجاز است؟

بله. در آمریکا برای استفاده در پوشش سوسیس و کالباس (حداکثر 0.10 درصد)، آدامس، آبنبات، نعناع و قرص های مکمل غذایی تایید شده است. در اتحادیه اروپا با کد E172 برای مصارف غذایی مجاز می باشد.

 آیا این رنگ وگان و حلال است؟

بله، اکسید آهن قهوه ای یک رنگ کاملاً معدنی است و از منابع حیوانی تهیه نمی شود. بنابراین برای وگان ها و رژیم های حلال مناسب است.

 چه محصولاتی با این رنگ رنگ می شوند؟

سوسیس و کالباس، آدامس، آبنبات، قرص های مکمل غذایی، سایه چشم، رژلب، کرم پودر، بتن، سیمان، آجر، کاشی، سرامیک، رنگ های صنعتی و پلاستیک ها.

تفاوت انواع صنعتی و خوراکی چیست؟

انواع صنعتی برای بتن، سیمان، رنگ و پلاستیک استفاده می شوند. انواع خوراکی با خلوص بالاتر و میزان سرب کمتر از 5 ppm برای محصولات غذایی و مکمل ها تایید شده اند.

آیا این رنگ در اتحادیه اروپا مجاز است؟

بله. اکسید آهن با کد E172 در لیست رنگ های مجاز اتحادیه اروپا قرار دارد و در گروه II رنگ های خوراکی طبقه بندی می شود.

هشدار مصرف

• حداکثر دوز مجاز مصرف روزانه 0.5 میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن است. برای یک فرد 70 کیلوگرمی معادل 35 میلی گرم در روز می باشد.

• در محصولات غذایی و داروهای خوراکی، حداکثر میزان آهن دریافتی از این رنگ نباید از 5 میلی گرم در روز تجاوز کند.

• استنشاق طولانی مدت گرد و غبار این ماده ممکن است باعث تحریک دستگاه تنفسی شود. هنگام کار با آن از ماسک گرد و غبار مناسب استفاده کنید.

• پودر این ماده ممکن است باعث تحریک چشم و پوست شود. در صورت تماس با چشم، با آب فراوان به مدت 15 دقیقه شستشو دهید.

• رنگ را در جای خشک، خنک و دور از نور مستقیم و رطوبت نگهداری کنید. درب ظرف را پس از مصرف محکم ببندید و دور از دسترس کودکان قرار دهید. عمر مفید آن در شرایط ایده آل معمولاً 36 ماه است.